Her hafta en az bir şirket sahibiyle aynı konuyu konuşuyoruz.
Gelirler artıyor, siparişler geliyor, kâr marjları fena değil. Ama kasada para yok. Maaşlar sıkıntıyla ödeniyor, tedarikçilere gecikiliyor, yeni bir fırsat çıkıyor ama değerlendirilemiyor.
Sorun kötü yönetim değil. Sorun, kâr ile nakit arasındaki farkı kavramamak.
Kâr tahakkuk esasına göre hesaplanır — fatura kestiğiniz an gelir yazılır, müşteri henüz ödememiş olsa bile. Nakit ise bambaşka bir şey: banka hesabınızdaki gerçek para. Fatura değil, tahsilat.
“Kâr bir görüştür. Nakit bir gerçektir.”
Büyüme Neden Nakdin Düşmanı Olabilir?
İşletme Sermayesi Tuzağı: Müşterinize 90 gün vade veriyorsunuz, tedarikçinize 30 günde ödüyorsunuz. Aradaki 60 günü siz finanse ediyorsunuz. Ciro arttıkça bu açık da büyür.
Yatırım Zamanlaması: Sermaye harcamaları peşin yapılır, getirisi aylar sonra gelir. Cash-out ile cash-in arasındaki fark, büyüyen şirketlerin kronik baş ağrısıdır.
Marj Yanılgısı: %10 net kâr marjı, her 100 TL satıştan 10 TL kasada kalır demektir. Ama bu 10 TL stok, tahsilat ve yatırımın gerisinde kalıyorsa — şirket kârlıdır ama nakit sıkıntısındadır.
Ne Yapılmalı?
- Finansal Teşhis — Son 3-5 yılın verilerini masaya yatırın. Sorunu teşhis etmeden tedavi edemezsiniz.
- Bütçe ve Senaryo Modeli — 12 aylık detaylı nakit modeli kurun. Bu olmadan şirketi yönetmek, gözler kapalı araba kullanmaktır.
- İşletme Sermayesi Optimizasyonu — Stok dönüş hızını artırın, tahsilat sürelerini kısaltın, tedarikçi vadelerini müzakere edin.
- Performans İzleme — Nakit akışını aylık değil, haftalık takip edin. Erken uyarı göstergeleri tanımlayın.
Kârlı bir şirketin batması zor görünebilir. Ama nakit sıkıntısından batan şirketlerin çoğu, son gelir tablosunda kâr gösteriyordu.
Finansal disiplin kısıtlamaz — özgürleştirir. Rakamlarınızı net gördüğünüzde, doğru kararları doğru zamanda alabilirsiniz.
Siz hangi gerçekle yönetiyorsunuz?
